Progressieve retina atrofie (PRA) bij honden: symptomen & verzorging

Progressieve retina atrofie (PRA) bij honden is een erfelijke genetische aandoening die leidt tot geleidelijke degeneratie van het netvlies, waardoor het zicht steeds verder achteruitgaat en uiteindelijk blindheid optreedt. Het tast de lichtgevoelige cellen in het oog aan, waarbij nachtblindheid het eerste symptoom is, gevolgd door problemen met het zien overdag. Omdat PRA genetisch is, spelen omgevings- of besmettelijke factoren geen rol bij het ontstaan.

Wat is progressieve retina atrofie bij honden?

PRA is een groep erfelijke aandoeningen waarbij de netvliescellen, met name staafjes en kegeltjes, in de loop van de tijd achteruitgaan. Staafjes, verantwoordelijk voor zien bij weinig licht, gaan als eerste achteruit wat nachtblindheid veroorzaakt. Later falen ook de kegeltjes, die de dag- en kleurenzicht verzorgen, wat leidt tot volledige blindheid. De ziekte is pijnloos en beide ogen worden gelijk getroffen.

Welke hondenrassen zijn het meest vatbaar voor PRA?

Alle honden met een erfelijke genetische mutatie die PRA veroorzaakt, kunnen de aandoening ontwikkelen, ook kruisingen met aanleg. In Nederland zijn sommige rassen vaker getroffen, zoals Poedel pups, Labrador pups, Akita pups, Amerikaanse Cocker Spaniel pups, Vlinderhondje pups, Samojeed pups, Tibetaanse Terrier pups, Tibetaanse Spaniel pups en Siberische Husky pups.

Symptomen en signalen van PRA bij honden

PRA komt meestal tot uiting tussen drie en acht jaar leeftijd. Vroege symptomen zijn onder andere moeite met zien bij weinig licht of in het donker en terughoudendheid bij het bewegen in schemerlicht. Naarmate het verergert, worden de pupillen verwijd en kunnen ze in zwak licht reflecterend of glimmend lijken. Soms ontwikkelen zich cataracten, wat een troebele lens veroorzaakt en de diagnose bemoeilijkt.

Het gezichtsverlies gebeurt geleidelijk over maanden of jaren. Honden passen zich vaak goed aan door hun reuk- en gehoorzintuig meer te gebruiken. Eigenaren merken het vaak pas wanneer het zicht al sterk achteruit is gegaan.

Diagnose van progressieve retina atrofie

Bij vermoedens van PRA zal een dierenarts een uitgebreide medische voorgeschiedenis opnemen, inclusief de genetische achtergrond van de hond. Er wordt een grondig oogonderzoek met een oftalmoscoop uitgevoerd. Als er zich cataracten bevinden die het zicht blokkeren, kan een elektroretinogram (ERG) onder algehele narcose nodig zijn om de functie van het netvlies te meten. Verwijzing naar een veterinair oogarts verzekert een nauwkeurige diagnose en beoordeling van de ernst.

Behandeling en omgaan met een hond met PRA

Er is momenteel geen genezing of effectieve behandeling om PRA om te keren. Antioxidanttherapie en voorzorgsdiëten rijk aan antioxidanten worden soms aanbevolen om het proces te vertragen, maar het bewijs is beperkt. Onderzoek naar gentherapie is gaande, maar nog niet toepasbaar in de praktijk.

Honden met PRA hebben zorg en aanpassing nodig om een goede levenskwaliteit te behouden. Ze vertrouwen meer op vaste routines, vertrouwde omgevingen en verbale aanwijzingen bij training naarmate het zicht afneemt. Eigenaren moeten verplaatsen van meubels vermijden en gevaarlijke situaties binnen en buiten minimaliseren.

Buiten moeten blinde honden bij drukke wegen of gevaarlijke plekken aan de lijn blijven. Het bieden van een veilige, stabiele omgeving helpt stress verminderen en versterkt het zelfvertrouwen van een hond die aan het zichtverlies gewend raakt.

Voorkomen van PRA door verantwoord fokken

Aangezien PRA erfelijk is, is verantwoord fokken essentieel. DNA-testen van fokhonden op PRA-gerelateerde genmutaties kunnen dragers identificeren. Fokkers die PRA willen terugdringen, gebruiken geen honden met een hoog risico om te fokken. Potentiële kopers worden aangemoedigd om fokkers te vragen naar testresultaten voor gezondheid om verantwoord fokken en zorg te bevestigen.

Conclusie

Progressieve retina atrofie (PRA) is een ernstige erfelijke oogziekte die leidt tot geleidelijke blindheid bij veel hondenrassen. Hoewel genezing ontbreekt, maakt vroege herkenning het mogelijk om de omgeving en levensstijl van uw hond aan te passen en zo de beste kwaliteit van leven te behouden. Verantwoord fokken met genetische testen kan toekomstige gevallen van PRA verminderen. Raadpleeg uw dierenarts of specialist als u vermoedt dat uw hond PRA heeft.