Kan ik een hond het beste straffen of belonen?

Het opvoeden van een pup is vaak een intensieve klus. Een pup moet nog veel leren en moet alle regels in huis worden bijgebracht. Waar vroeger vooral de voorkeur gegeven werd aan een strenge opvoeding, wordt daar tegenwoordig anders over gedacht. Met enkel corrigeren en bestraffen van slecht gedrag, wordt een bange hond gecreëerd die gehoorzaamt uit angst. Dit is niet de meest ideale basis voor een goede relatie tussen hond en baas. Het is beter om de opvoeding met een positieve insteek te benaderen. Uiteraard zijn er nog steeds momenten waarop ingrijpen en het uitdelen van straffen noodzakelijk zijn, maar juist het belonen van goed gedrag levert vaak een positieve bijdrage aan de opvoeding.

Goed gedrag van een hond belonen

Een pup die beloond wordt voor goed gedrag heeft de neiging om dit gedrag te herhalen. Het goede gedrag levert hem immers een beloning op. Hierbij zijn wat lekkere hondensnoepjes uiteraard een goede beloning, maar ook wat aandacht en zelfs gewoon wat complimentjes, worden vaak erg goed ontvangen door een hond.

De hond eventjes negeren

Een hond die iets gedaan heeft dat niet mag, of een kleine misstap heeft begaan, kan het beste voor een korte periode genegeerd worden. Dit is vaak een zeer effectieve manier om een hond duidelijk te maken dat het gedrag dat hij vertoont, onwenselijk is. Genegeerd worden en even geen aandacht krijgen, wordt door de meeste honden als zware straf ervaren. Geen aandacht krijgen, niet aangekeken worden, niemand die tegen hem praat en geen reacties op zijn pogingen om aandacht te trekken, dat vinden de meeste honden verschrikkelijk. Een hond zal snel doorhebben dat het gedrag dat hij vertoond, beslist niet geaccepteerd wordt. Hierdoor zal hij dit ongewenste gedrag snel afleren. Naast de straffende werking heeft het negeren van de hond, ook een zeer positief effect op het de positie van het baasje in de hiërarchie binnen het huishouden. Door de hond korte tijd te negeren, geeft het baasje een duidelijk signaal af dat hij de baas is. Zolang de hond niet positief benaderd wordt door het baasje, zal hij er alles aan doen om de gunst van het baasje terug te krijgen. Naar mate de hond ouder wordt, zal deze manier van corrigeren steeds minder effectief worden. Oudere honden die al geruime tijd incorrect gedrag vertonen, zijn lastig te corrigeren.

Straf altijd direct na de misstap

Een hond heeft een heel korte aandachtsspanne. Als u wilt dat een straf effectief is, dan moet de straf altijd direct op de misstap volgen. Een hond die een half uur geleden iets fout heeft gedaan, begrijpt niet waarom hij nu gestraft wordt en zal de straf dus ook niet koppelen aan het ongewenste gedrag. Het straffen heeft in dat geval dan ook weinig of geen effect. Niet alleen dat, er is zelfs kans dat de hond verward raakt door de plotselinge straf die hij zichzelf niet kan verklaren. U moet een hond dan ook altijd op heterdaad betrappen als u wilt straffen.

Een hond is erg gevoelig

Een hond kan heel goed aan de lichaamstaal en de manier van aanspreken van zijn baasje opmaken of het baasje blij of boos op hem is. De hond kan heel goed uit de manier waarop er tegen hem gesproken wordt en de lichaamstaal van het baasje, goed opmaken dat deze boos op hem is. Daarom is het op een vermanende manier toe spreken van de hond, hem eventueel in zijn nekvel te pakken en hem naar zijn mand sturen, vaak voldoende om hem te straffen.

Positieve training: effectiever dan straffen

Moderne hondentherapeuten en gedragsdeskundigen zijn het erover eens: positieve bekrachtiging werkt beter dan straffen. Bij positieve training leert de hond welk gedrag wel mag door dat gedrag consequent te belonen. De hond doet goed gedrag dan niet uit angst maar omdat het hem een fijn gevoel geeft. Beloningen kunnen bestaan uit snoepjes, aandacht, spel of een compliment. Belangrijk is dat de beloning direct na het gewenste gedrag volgt, zodat de hond de koppeling kan leggen.

Grenzen stellen zonder fysiek te straffen

Er is een groot verschil tussen grenzen aangeven en fysiek straffen. Slaan, schreeuwen of in het nekvel grijpen tast het vertrouwen van de hond aan en kan leiden tot angst of agressief gedrag. Effectiever is het om duidelijke en consistente grenzen te stellen: negeer ongewenst gedrag, gebruik een rustige maar vaste stem, en geef de hond een time-out in zijn bench als hij te druk wordt. Wees consequent: als bepaald gedrag niet mag, moet dat altijd gelden en niet alleen wanneer het u uitkomt.

Wanneer een hondentherapeut inschakelen?

Sommige gedragsproblemen zijn te hardnekkig om zelf op te lossen. Agressie, ernstige angst, bijten of extreem ongehoorzaam gedrag vragen om professionele hulp. Een gecertificeerde hondentherapeut of gedragsdeskundige kan de oorzaak van het gedrag achterhalen en een persoonlijk trainingsplan opstellen. Wacht niet te lang: hoe eerder een probleem wordt aangepakt, hoe groter de kans op succes.