Heupdysplasie bij de hond is een multifactorieel erfelijke aandoening die onder meer bij de Duitse herder voorkomt, waarbij spontaan letsels rond de heupkop (caput femoris) en het heupgewricht (acetabulum) ontstaan. Bij mensen komt ook heupdysplasie voor.
Het ontstaan:
Het ontstaan van heupdysplasie wordt bepaald door omgevingsfactoren en het genetisch materiaal van de hond. De genetische component wordt door enkele hoofdgenen bepaald. Selectie op deze genen is mogelijk. De uitdrukking van deze genen kan worden beïnvloed door omgevingsfactoren zoals voeding en beweging. Voeding speelt een bijzonder grote rol bij de ontwikkeling van heupdysplasie bij jonge honden. Een pup die te snel groeit door overvoeding kan meer kans lopen op het ontwikkelen van heupdysplasie.
Sypthomen van heupdysplasie:
De pijn en stijfheid die bij heupdysplasie wordt ervaren is ontstaan omdat het heupgewricht niet goed sluit en daardoor gaat slijten. De gevolgen van dit slijtageproces uit zich als artrose van het heupgewricht en het omliggende bot. Honden met heupdysplasie lijden aan een waggelende gang, hoge moeite met opstaan en bewegen en vermindering van de spiermassa van de achterpoten. De pijn kan ook tot agressie leiden bij de hond. Soms zijn de pijnklachten al zichtbaar voor honden van 6 maanden.
Medicijnen en behandelingen:
Er zijn meerdere behandelingsopties voor heupdysplasie bij honden, afhankelijk van de ernst van de aandoening. De dierenarts stelt de diagnose via een röntgenfoto. Conservatieve behandeling bestaat uit gewichtsbeheersing, fysiotherapie (zwemmen is bijzonder geschikt), pijnstillers en ontstekingsremmers. Bij jonge honden met ernstige klachten kan een bekkenkanteling worden uitgevoerd. Bij oudere honden zijn heupkopverwijdering of een totale heupprothese de meest gebruikte chirurgische opties.
Heupdysplasie voorkomen
Preventie begint bij de keuze van een pup. Kies altijd een pup waarvan beide ouderdieren officieel zijn gescreend op heupdysplasie via een FCI-erkend röntgenonderzoek. Een negatieve uitslag bij de ouders verlaagt het risico, maar sluit het niet volledig uit vanwege de complexe erfelijkheid. Voer pups van grote rassen op met speciaal grootrassenvoer om een te snelle groei te remmen. Beperk zware inspanning op harde ondergrond bij jonge honden en laat ze niet excessief trap lopen of springen.
Fysiotherapie en beweging bij HD
Beweging is voor een hond met heupdysplasie cruciaal, maar moet worden afgestemd op de conditie van het dier. Korte, regelmatige wandelingen op vlak terrein zijn beter dan lange uitputtende tochten. Zwemmen is de beste oefening voor honden met HD: het belast de gewrichten niet maar traint wel de spieren. Hydrotherapie (bewegen in warm water) is eveneens effectief en kan via gespecialiseerde dierfysiotherapeuten worden gevolgd. Een goede spiermassa rondom het heupgewricht vermindert de klachten aanzienlijk.