Conjunctivitis bij Honden: Oorzaken, Symptomen & Behandelgids

Honden zijn erg afhankelijk van hun gezichtsvermogen, dat kwetsbaar is en beschermd moet worden. Een doorzichtige slijmvlieslaag, de conjunctiva, beschermt het oog van de hond tegen stof, bacteriën en prikkels. Deze beschermlaag kan echter ontstoken raken, wat conjunctivitis wordt genoemd, ook wel 'roze oog'. Deze gids legt de oorzaken, symptomen, diagnose, behandeling en preventie van conjunctivitis bij honden uit, zodat je op een zorgzame en verantwoordelijke manier voor de gevoelige ogen van je huisdier kunt zorgen.

Wat is Conjunctivitis?

Conjunctivitis is de ontsteking van de conjunctiva, het dunne slijmvlies aan de voorkant van het oog en de binnenkant van de oogleden, inclusief het derde ooglid. Hoewel conjunctivitis meestal niet levensbedreigend is, is het gezichtsvermogen van een hond waardevol en vereist het snelle veterinaire zorg. De aandoening kan één oog (unilateraal) of beide ogen (bilateraal) aantasten en kan roodheid, zwelling en afscheiding veroorzaken.

Bekend als 'roze oog', kan conjunctivitis veroorzaakt worden door infecties (bacterieel, schimmel, viraal), fysieke irritaties zoals vreemde voorwerpen, allergieën of anatomische afwijkingen. Door zwelling kan het derde ooglid zichtbaarder worden en ziet het weefsel rood of roze. Het type afscheiding varieert: heldere waterige (serieuze) afscheiding wijst op allergieën of irritatie; slijmerige of etterige afscheiding duidt op een bacteriële of virale infectie. Deze signalen helpen je dierenarts om conjunctivitis effectief te diagnosticeren en te behandelen.

Symptomen van Conjunctivitis bij Honden

Je kunt één of meerdere van deze veelvoorkomende symptomen opmerken bij je hond:

• Overmatig knipperen of knijpen met één of beide ogen
• Roodheid en zwelling van de conjunctiva en het derde ooglid
• Gedeeltelijke of volledige oogsluiting
• Oogafscheiding: helder (serieuze), slijmerig (mucoïde) of etterig (purulent)
• Wrijven of krabben aan het oog tegen meubels, vloeren of zelfs jou
• Tekenen van ongemak, zoals onrust of stress
• Af en toe bijkomende symptomen zoals een loopneus, niezen of hoesten bij virale infecties

Oorzaken van Conjunctivitis

Conjunctivitis kan honden van elke leeftijd en elk ras treffen, hoewel sommige rassen (zoals langsmalige gezichten) er vatbaarder voor kunnen zijn door anatomische kenmerken. Oorzaken zijn onder andere:

• Bacteriële infecties, meestal met Staphylococcus of Streptococcus soorten
• Schimmelinfecties
• Virale infecties, waaronder distemper virus bij honden
• Omgevingsirriterende stoffen zoals chemicaliën, stof, sigarettenrook en shampoos
• Keratoconjunctivitis sicca (KCS), ook bekend als het droge-oogsysteem waarbij de traanproductie onvoldoende is
• Trauma of vreemde voorwerpen in het oog
• Folikelvorming op de oogleden door immuunreacties
• Glaucoom met verhoogde druk in het oog
• Afwijkingen in de oogstructuur

Diagnose van Conjunctivitis

Als je vermoedt dat je hond conjunctivitis heeft, raadpleeg dan zo spoedig mogelijk je dierenarts. De diagnose begint meestal met een grondige oogonderzoek. Het type en de locatie van afscheiding en roodheid geven aanwijzingen over de oorzaak. Unilaterale verschijnselen duiden vaak op irritatie door vreemde voorwerpen, terwijl bilaterale slijmerige afscheiding wijst op infectie of KCS. Heldere, waterige afscheiding suggereert allergieën of irritatie.

Verdere diagnostische tests kunnen zijn:

• Schirmertest om de traanproductie te meten en KCS op te sporen met een klein filterpapieren strookje dat 60 seconden op het ooglid wordt geplaatst
• Fluoresceïnekleuringstest om cornea-ontstekingen of krassen op te sporen met een oranje kleurstof die beschadigde plekken groen kleurt onder blauw licht
• Af en toe worden conjunctivale schrapingen genomen voor kweek, alhoewel dit minder gebruikelijk is

Behandelopties

De behandeling hangt af van de ernst en oorzaak. Milde serieuze conjunctivitis kan thuis worden behandeld met warme kompressen en oogspoelingen aanbevolen door de dierenarts. Allergische conjunctivitis kan kortdurend antihistaminica of ontstekingsremmers vereisen. Bacteriële infecties worden meestal behandeld met lokale antibiotische zalf en eventueel orale antibiotica; schimmelinfecties met antischimmelzalven.

Sommige honden met structurele afwijkingen kunnen baat hebben bij corrigerende chirurgie, hetgeen volledig met de dierenarts besproken moet worden wat betreft risico's en voordelen.

Voor honden met KCS is langdurige behandeling met kunstmatige tranen of immuunmodulerende zalven mogelijk om comfort te bevorderen en verdere beschadiging van de traanklieren te voorkomen.

Preventie van Conjunctivitis

Hoewel je conjunctivitis niet volledig kunt voorkomen, verminderen deze maatregelen het risico:

• Houd de ogen van je hond schoon door afscheiding voorzichtig weg te vegen met een warm, vochtig wattenstaafje
• Vermijd blootstelling aan irritaties zoals stof, sigarettenrook en sterke chemicaliën
• Minimaliseer contact met allergenen, zoals bepaalde pollen en graszaden
• Monitor en beheer onderliggende oogafwijkingen verantwoord, en voorkom dat getroffen honden worden gebruikt voor fok, om erfelijke aandoeningen te vermijden

Wanneer naar de Dierenarts?

Raadpleeg je dierenarts als je aanhoudende roodheid, zwelling, afscheiding, ongemak of gedragsveranderingen in verband met oogirritatie opmerkt. Vroege diagnose en behandeling voorkomen complicaties zoals cornea-ontstekingen of verminderde visie. Gebruik nooit zonder advies oogmedicatie voor mensen, want sommige kunnen schadelijk zijn voor huisdieren.

Conjunctivitis kan stressvol zijn voor zowel honden als eigenaren, maar met zorgvuldige aandacht en samenwerking met de dierenarts herstellen de meeste honden volledig en krijgen zij hun comfort in het kostbare gezichtsvermogen terug.

Voor wie op zoek is naar pups of verantwoorde fokkers, wordt altijd aanbevolen om te kiezen voor fokkers die hun honden testen op erfelijke aandoeningen, waaronder oogproblemen.